94
“2,4-D” terimi burada, kimyasal adı 2,4-diklorofenoksiasetik asit olan serbest aside atıfta bulunur (CAS No. 94-75-7). Ticari 2,4-D ürünleri, serbest asit, alkali ve amin tuzları ve ester formülasyonları olarak pazarlanır. 2,4-D’nin kendisi kimyasal olarak stabildir, ancak esterleri hızla serbest aside hidrolize olur.
| Kılavuz değeri | 0.03 mg/l (30 µg/l) |
| Oluşum | Sudaki seviyeler genellikle 0,5 µg/l’nin altındadır, ancak 30 µg/l kadar yüksek konsantrasyonlar da ölçülmüştür |
| ADI | 1- günlük 1 mg/kg vücut ağırlığı NOAEL bazında, 2,4-D ve bunun tuzları ve esterlerinin toplamı için 2,4-D olarak ifade edilen 0-0,01 mg/kg vücut ağırlığı. köpeklerde toksisiteye ilişkin bir yıllık çalışma (böbrekler ve karaciğerdeki histopatolojik lezyonlar dahil çeşitli etkiler için) ve sıçanlarda toksisite ve karsinojeniteye ilişkin 2 yıllık bir çalışma (böbrek lezyonları için) |
| Algılama limiti | Elektrolitik iletkenlik tespiti ile gaz-sıvı kromatografisi ile 0,1 µg/l |
| Arıtma performansı | GAC kullanılarak 1 µg/l değerine ulaşılabilir olmalıdır |
| Kılavuz değer türetme • suya tahsis • ağırlık • tüketim |
ADI üst sınırının %10’u |
| Ek Yorumlar | 2,4-D’nin tuzları ve esterleri sudaki serbest asit halinde hızla hidrolize olduğundan kılavuz değer 2,4-D için geçerlidir. |
| Değerlendirme tarihi | 1998 |
| Başlıca referanslar | FAO/WHO (1997) Gıdalarda pestisit kalıntıları – 1996 değerlendirmeleri WHO (2003) İçme suyunda 2,4-D |
2,4-D, su bitkileri dahil olmak üzere geniş yapraklı yabani otların kontrolü için kullanılan sistemik bir herbisittir. Çevre içinde hızla biyolojik olarak parçalanır. Gıdalardaki 2,4-D kalıntıları nadiren kilogram başına birkaç düzine mikrogramı geçer.
Epidemiyolojik çalışmalar, 2,4-D dahil olmak üzere klorofenoksi herbisitlerine maruz kalma ile insanlar iki kanser formu arasında bir ilişki önermiştir: yumuşak doku sarkomları ve Hodgkin dışı lenfoma. Ancak, bu çalışmaların sonuçları tutarsızdır; bulunan ilişkiler zayıftır ve araştırmacılar tarafından çelişkili sonuçlara varılmıştır. Çalışmaların çoğu, özel olarak 2,4-D’ye maruziyet hakkında bilgi vermemiştir ve risk, dioksinlerle kirlenmiş olabilecek 2,4,5-triklorofenoksiasetik asidi (2,4,5-T) içeren klorofenoksi herbisitleri genel kategorisiyle ilgilidir. JMPR, mevcut epidemiyolojik çalışmalar temelinde 2,4-D’nin kanserojenik potansiyelini değerlendirmenin mümkün olmadığı sonucuna varmıştır. JMPR ayrıca, 2,4-D ve tuzlarının ve esterlerinin genotoksik olmadığını da belirtmiştir.
2,4-D’nin tuzlarının ve esterlerinin toksisitesi, asidin toksisitesine benzerdir.
Kısaltmaların İngilizce ve Türkçe Anlamları
- 2,4-D: 2,4-dichlorophenoxyacetic acid – 2,4-D: 2,4-diklorofenoksiasetik asit
- 2,4-DB: 2,4-dichlorophenoxybutyric acid – 2,4-DB: 2,4-diklorofenoksibutirik asit
- 2,4-DP: dichlorprop – 2,4-DP: diklorprop
- 2,4,5-T: 2,4,5-trichlorophenoxyacetic acid – 2,4,5-T: 2,4,5-triklorofenoksiasetik asit
- 2,4,5-TP: 2,4,5-trichlorophenoxy propionic acid; fenoprop – 2,4,5-TP: 2,4,5-triklorofenoksi propiyonik asit; fenoprop
- AAS: atomic absorption spectrometry – AAS: atomik absorpsiyon spektrometresi
- Absor: absorptiometry – Absor: absorpsiyometri
- ADI: acceptable daily intake – ADI: kabul edilebilir günlük alım miktarı
- AES: atomic emission spectrometry – AES: atomik emisyon spektrometresi
- AIDS: acquired immunodeficiency syndrome – AIDS: Edinilmiş Bağışıklık Yetmezliği Sendromu
- AMPA: aminomethylphosphonic acid – AMPA: aminometilfosfonik asit
- ARfD: acute reference dose – ARfD: akut referans dozu
- ATX: anatoxin – ATX: anatoksin
- BDCM: bromodichloromethane – BDCM: bromodiklorometan
- BMD: benchmark dose – BMD: referans dozu
- BMDL: lower confidence limit on the benchmark dose – BMDL: kıyaslama dozunda daha düşük güven sınırı
- BMDLx: lower 95% confidence limit on the benchmark dose for an x% response – BMDLx: %x yanıt için referans dozda %95’lik daha düşük güven sınırı
- BTEX: benzene, toluene, ethylbenzene and xylenes – BTEX: benzen, toluen, etilbenzen ve ksilenler
- Bti: Bacillus thuringiensis israelensis – Bti: Bacillus thuringiensis israelensis
- bw: body weight – bw: vücut ağırlığı
- CAS: Chemical Abstracts Service – CAS: Kimyasal Özetler Hizmeti
- Col: colorimetry – Col: kolorimetri
- CPVC: chlorinated polyvinyl chloride – CPVC: klorlu polivinil klorür
- CSAF: chemical-specific adjustment factor – CSAF: kimyasala özgü ayarlama faktörü
- Ct: product of disinfectant concentration and contact time – Ct: dezenfektan konsantrasyonunun ve temas süresinin çarpımı
- CYN: cylindrospermopsin – CYN: silindirdrospermopsin
- DAEC: diffusely adherent E. coli – DAEC: yaygın olarak yapışan E. coli
- DALY: disability-adjusted life year – DALY: engelliliğe göre ayarlanmış yaşam yılı
- DBCM: dibromochloromethane – DBCM: dibromoklorometan
- DBCP: 1,2-dibromo-3-chloropropane – DBCP: 1,2-dibromo-3-kloropropan
- DBP: disinfection by-product – DBP: dezenfeksiyon yan ürünü
- DCA: dichloroacetic acid – DCA: dikloroasetik asit
- DCB: dichlorobenzene – DCB: diklorobenzen
- DCP: dichloropropane – DCP: dikloropropan
- DDT: dichlorodiphenyltrichloroethane – DDT: diklorodifeniltrikloroetan
- DEHA: di(2-ethylhexyl)adipate – DEHA: di(2-etilheksil)adipat
- DEHP: di(2-ethylhexyl)phthalate – DEHP: di(2-etilheksil)ftalat
- DNA: deoxyribonucleic acid – DNA: deoksiribonükleik asit
- DPD: N,N-diethyl-1,4-phenylenediamine sulfate – DPD: N,N-dietil-1,4-fenilendiamin sülfat
- EAAS: electrothermal atomic absorption spectrometry – EAAS: elektrotermal atomik absorpsiyon spektrometrisi
- EAEC: enteroaggregative E. coli – EAEC: enteroagregatif E. coli
- ECD: electron capture detector – ECD: elektron yakalama dedektörü
- EDTA: ethylenediaminetetraacetic acid; edetic acid – EDTA: etilendiamintetraasetik asit; edetik asit
- EHEC: enterohaemorrhagic E. coli – EHEC: enterohemorajik E. coli
- EIEC: enteroinvasive E. coli – EIEC: enteroinvazif E. coli
- ELISA: enzyme-linked immunosorbent assay – ELISA: enzime bağlı immünosorbent tahlili
- EPEC: enteropathogenic E. coli – EPEC: enteropatojenik E. coli
- ETEC: enterotoxigenic E. coli – ETEC: enterotoksijenik E. coli
- F0: parental generation – F0: ebeveyn nesli
- F1: first filial generation – F1: ilk evlat nesli
- FAAS: flame atomic absorption spectrometry – FAAS: alevli atomik absorpsiyon spektrometresi
- FAO: Food and Agriculture Organization of the United Nations – FAO: Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü
- FD: fluorescence detector – FD: floresans dedektörü
- FID: flame ionization detector – FID: alev iyonizasyon dedektörü
- FPD: flame photodiode detector – FPD: alev fotodiyot dedektörü
- GAC: granular activated carbon – GAC: granüler aktif karbon
- GC: gas chromatography – GC: gaz kromatografisi
- GL: guidance level (used for radionuclides in drinking-water) – GL: kılavuz seviyesi (içme suyundaki radyonüklidler için kullanılır)
- GV: guideline value – GV: kılavuz değer
- HAA: haloacetic acid – HAA: haloasetik asit
- HAV: hepatitis A virus – HAV: hepatit A virüsü
- HCB: hexachlorobenzene – HCB: heksaklorobenzen
- HCBD: hexachlorobutadiene – HCBD: hekzaklorobutadien
- HCH: hexachlorocyclohexane – HCH: hekzaklorosikloheksan
- HEV: hepatitis E virus – HEV: hepatit E virüsü
- HIV: human immunodeficiency virus – HIV: insan bağışıklık yetersizliği virüsü
- HPC: heterotrophic plate count – HPC: heterotrofik plaka sayısı
- HPLC: high-performance liquid chromatography – HPLC: yüksek performanslı sıvı kromatografisi
- IARC: International Agency for Research on Cancer – IARC: Uluslararası Kanser Araştırma Ajansı
- IC: ion chromatography – IC: iyon kromatografisi
- ICP: inductively coupled plasma – ICP: indüktif olarak eşleşmiş plazma
- ICRP: International Commission on Radiological Protection – ICRP: Uluslararası Radyolojik Koruma Komisyonu
- IDC: individual dose criterion – IDC: bireysel doz kriteri
- IPCS: International Programme on Chemical Safety – IPCS: Uluslararası Kimyasal Güvenlik Programı
- IQ: intelligence quotient – IQ: zeka bölümü
- ISO: International Organization for Standardization – ISO: Uluslararası Standardizasyon Örgütü
- JECFA: Joint FAO/WHO Expert Committee on Food Additives – JECFA: Gıda Katkı Maddeleri Ortak FAO/WHO Uzman Komitesi
- JMPR: Joint FAO/WHO Meeting on Pesticide Residues – JMPR: Pestisit Kalıntılarına İlişkin FAO/WHO Ortak Toplantısı
- LC: liquid chromatography – LC: sıvı kromatografisi
- LOAEL: lowest-observed-adverse-effect level – LOAEL: gözlemlenen en düşük yan etki düzeyi
- LRV: log10 reduction value – LRV: log10 azaltma değeri
- MC: microcystin – MC: mikrosistin
- MCB: monochlorobenzene – MCB: monoklorobenzen
- MCPA: 4-(2-methyl-4-chlorophenoxy)acetic acid – MCPA: 4-(2-metil-4-klorofenoksi)asetik asit
- MCPB: 2,4-MCPB; 4-(4-chloro-o-tolyloxy)butyric acid; 4-(4-chloro2 methylphenoxy)butanoic acid – MCPB: 2,4-MCPB; 4-(4-kloro-o-toliloksi)bütirik asit; 4-(4-kloro2 metilfenoksi)bütanoik asit
- MCPP: 2(2-methyl-chlorophenoxy) propionic acid; mecoprop – MCPP: 2(2-metil-klorofenoksi) propiyonik asit; mekoprop
- MDL: method detection limit – MDL: yöntem tespit limiti
- MMT: methylcyclopentadienyl manganese tricarbonyl – MMT: metilsiklopentadienil manganez trikarbonil
- MS: mass spectrometry – MS: kütle spektrometresi
- MS/MS: tandem mass spectrometry – MS/MS: tandem kütle spektrometresi
- MTBE: methyl tertiary-butyl ether – MTBE: metil üçüncül-bütil eter
- MX: 3-chloro-4-dichloromethyl-5-hydroxy-2(5H)-furanone – MX: 3-kloro-4-diklorometil-5-hidroksi-2(5H)-furanon
- NDMA N-nitrosodimethylamine – NDMA N-nitrosodimetilamin
- NOAEL: no-observed-adverse-effect level – NOAEL: advers etkinin gözlemlenmediği düzey
- NOEL: no-observed-effect level – NOEL: etki gözlemlenmeyen düzey
- NTA: nitrilotriacetic acid – NTA: nitrilotriasetik asit
- NTP: National Toxicology Program (USA) – NTP: Ulusal Toksikoloji Programı (ABD)
- NTU: nephelometric turbidity unit – NTU: nefelometrik bulanıklık birimi
- PAC: powdered activated carbon – PAC: toz aktif karbon
- PAH: polynuclear aromatic hydrocarbon – PAH: polinükleer aromatik hidrokarbon
- PCE: tetrachloroethene – PCE: tetrakloroeten
- PCP: pentachlorophenol – PCP: pentaklorofenol
- PCR: polymerase chain reaction – PCR: polimeraz zincir reaksiyonu
- PD: photoionization detector – PD: fotoiyonizasyon dedektörü
- PDA: photodiode array – PDA: fotodiyot dizisi
- PMTDI: provisional maximum tolerable daily intake – PMTDI: geçici maksimum tolere edilebilir günlük alım miktarı
- PPA: protein phosphatase assay – PPA: protein fosfataz tahlili
- PT: purge and trap – PT: arındır ve tuzağa düşür
- PTDI: provisional tolerable daily intake – PTDI: geçici tolere edilebilir günlük alım
- PTMI: provisional tolerable monthly intake – PTMI: geçici tolere edilebilir aylık alım
- PTWI: provisional tolerable weekly intake – PTWI: geçici tolere edilebilir haftalık alım
- PVC: polyvinyl chloride – PVC: polivinil klorür
- QMRA: quantitative microbial risk assessment – QMRA: niceliksel mikrobiyal risk değerlendirmesi
- RNA: ribonucleic acid – RNA: ribonükleik asit
- SI: Système international d’unités (International System of Units) – SI: Système uluslararası d’unités (Uluslararası Birim Sistemi)
- SODIS: solar water disinfection – SODIS: güneş enerjisiyle su dezenfeksiyonu
- STX: saxitoxin – STX: saksitoksin
- sp.: species (singular) – sp.: türler (tekil)
- spp.: species (plural) – spp.: türler (çoğul)
- subsp.: subspecies (singular) – subsp.: alt tür (tekil)
- TBA: terbuthylazine – TBA: terbutilazin
- TCB: trichlorobenzene – TCB: triklorobenzen
- TCE: trichloroethene – TCE: trikloroeten
- TCU: true colour unit – TCU: gerçek renk birimi
- TD05: tumorigenic dose05 , the dose associated with a 5% excess incidence of tumours in experimental animal studies – TD05: tümörijenik doz05, deneysel hayvan çalışmalarında tümör vakalarının %5 fazla olmasıyla ilişkili doz
- TDI: tolerable daily intake – TDI: tolere edilebilir günlük alım miktarı
- TDS: total dissolved solids – TDS: toplam çözünmüş katılar
- THM: trihalomethane – THM: trihalometan
- TID: thermal ionization detector; total indicative dose – TID: termal iyonizasyon dedektörü; toplam gösterge dozu
- UF: uncertainty factor – UF: belirsizlik faktörü
- UN: United Nations – BM: Birleşmiş Milletler
- UNICEF: United Nations Children’s Fund – UNICEF: Birleşmiş Milletler Çocuklara Yardım Fonu
- UNSCEAR: United Nations Scientific Committee on the Effects of Atomic Radiation – UNSCEAR: Birleşmiş Milletler Atomik Radyasyonun Etkileri Bilimsel Komitesi
- USA: United States of America – ABD: Amerika Birleşik Devletleri
- UV: ultraviolet – UV: ultraviyole
- UVPAD: ultraviolet photodiode array detector – UVPAD: ultraviyole fotodiyot dizisi dedektörü
- WHO: World Health Organization – DSÖ: Dünya Sağlık Örgütü
- WHOPES: World Health Organization Pesticide Evaluation Scheme – WHOPES: Dünya Sağlık Örgütü Pestisit Değerlendirme Planı
- WSP: water safety plan – WSP: su güvenliği planı
- YLD: years of healthy life lost in states of less than full health (i.e. years lived with a disability) – YLD: Sağlığın tam olmadığı durumlarda kaybedilen sağlıklı yaşam yılları (yani engellilikle geçirilen yıllar)
- YLL: years of life lost by premature mortality – YLL: Erken ölüm nedeniyle kaybedilen yaşam yılları
